Modernste radiostudio van de wereld staat in Lelystad

Van opname tot en met uitzending heeft Omroep Flevoland het hele radioproces geautomatiseerd. ‘We gaan het systeem verder uitbreiden, onder meer door het aan het redactiesysteem te koppelen’, vertelt hoofd facilitaire zaken en IT Bram Liplijn.

Omroep Flevoland is een regionale zender, die ondanks beperkingen in mensen en middelen een zo groot mogelijke output wil leveren op zoveel mogelijk platforms. Multimediaal werken is de norm. Liplijn: ‘Wij hebben bijvoorbeeld geen aparte verslaggevers meer voor radio en televisie. Er gaat één verslaggever op pad, als camjo of eventueel met een cameraman, die multimediale producties maakt.’ En vergaande automatisering is essentieel. ‘Wij hebben bijvoorbeeld geen technicus meer die de radiouitzending schuift, dat doen de presentatoren zelf.’ Vandaar dat, zoals Flevoland zelf zegt, de modernste radiostudio van de wereld in Lelystad staat.

Enkele jaren geleden al wilde de regionale zender het radioproces verder automatiseren met behulp van Dalet, het systeem dat door Flevoland en tal van andere omroepen wordt gebruikt om audiomateriaal op te nemen, te bewerken en weer te geven. ‘DaletPlus kwam toen uit’, vertelt Liplijn. ‘Maar ze konden ons niet garanderen dat het zonder problemen elke dag zou draaien. Dalet is bovendien een vrij ‘gesloten’ systeem, je kunt het wel koppelen aan internet, RDS of een newsroomsysteem zoals NIS dat wij gebruiken, maar het is moeilijk. Wij wilden liever een meer open systeem gebruiken.’ Dus begon de omroep naar andere mogelijkheden te kijken, waaronder VCS en Zenon Media uit Duitsland. De keus viel uiteindelijk op het GML-systeem van Audisi, uit Almere. ‘Wij zijn de eerste omroep die dit systeem ten volle benut.’

Grid

‘GML is een systeem waarmee je alles wat je hebt opgenomen en gemonteerd kunt uitzenden’, vat Liplijn samen. ‘Het is gekoppeld aan de mengtafel, aan RDS en aan CAB. Met CAB, Connect and Broadcast, regel je al je verbindingen: vorken, isdn, hoogfrequent, maakt niet uit. Door dat allemaal aan elkaar te koppelen, krijg je een volledige radioautomatisering. Dit systeem neemt bijvoorbeeld automatisch de live-gesprekken op die de presentator voert. Dat is helemaal ‘schoon’, er zit geen vormgeving aan de voor- of achterkant. Je kunt verder doen wat je ermee wilt, vormgeving toevoegen bijvoorbeeld, of iets van internet halen en in je uitzending verwerken. De opname heb je twee seconden later alweer beschikbaar voor gebruik, op elk gewenst platform. Daar zit voor ons de kracht van het systeem. Daarnaast heb je meteen een logger, die een opname van de uitzending maakt, in hoge kwaliteit voor onszelf en in lage kwaliteit voor het Commissariaat voor de Media dat ons moet controleren.’

Het is ook een praktisch systeem voor de playout, vindt Liplijn. ‘Voor elke dag maak je een uitzendlijst, een grid noemen we dat. Daarop staat van minuut tot minuut wat er wordt uitgezonden. Je doet dat met behulp van een planner, die voor een deel automatisch wordt gevuld door bijvoorbeeld een muzieksamensteller. Zo ontstaat een volledig draaiboek, dat wordt afgewerkt.’

De radiopresentator heeft daarvoor een touchscreen voor zich staan, waarmee eenvoudig het hele proces te sturen is. De informatie wordt overzichtelijk op het scherm gebracht, en je kunt bijvoorbeeld simpel met de hand de volgorde van onderdelen veranderen als dat nodig is, de tijd volgen en ga zo maar door. Andere schermen leveren onder meer presentatieteksten en verbinding met internet.

NIS

‘We gaan het systeem verder uitbreiden, onder meer door het aan het redactiesysteem te koppelen’, vertelt Liplijn. ‘Het draaiboek zit nu alleen in GML, maar straks wordt het aangestuurd vanuit ons redactiesysteem NIS.’ Dat vraagt wel wat meer van de redactie. Bij radio komt het aan op de seconde, het moet precies uitkomen. Nu zorgen de presentatoren ervoor dat er geen gaten vallen. Als het draaiboek vanuit de redactie wordt aangestuurd, moet een redacteur daar op letten. ‘Daar moet je wel met je volle aandacht bij zijn als redacteur.’

Ook nieuw voor Flevoland: een programma waarmee je een volledig item kunt opnemen, inclusief vormgeving, dat je vervolgens via internet naar een server kunt sturen, waarna het automatisch in de uitzendlijst komt te staan. ‘Dat gebruiken we onder meer voor het weer, en voor het weekendnieuws. Dat wordt van tevoren ingelezen en automatisch in de playout meegenomen.’

Het zijn zeker niet de laatste veranderingen bij de regionale omroep. Liplijn: ‘We gaan er binnenkort naartoe dat we in één systeem kunnen monteren voor radio en televisie. Een verslaggever, die alleen op pad is geweest en terugkomt om zijn montages te maken, moet nu nog aparte systemen gebruiken voor radio en televisie. Maar het is natuurlijk veel makkelijker om in één systeem te werken.’

Bas Nieuwenhuijsen