Kinderbingo in Hardenberg: ‘beter kun je het niet hebben, radiofonisch’

Het is een hele karavaan die de Markt in Culemborg op rijdt en in luttele uren het centrale plein omtovert in een radio- en tv-studio, compleet met kookeiland en cocktailbar. ‘Dit is onze duurste productie ooit’, zegt Ton Mallo, hoofdredacteur van Omroep Gelderland. Een slordige 350.000 euro kost de zeven weken durende zomertour langs 35 plaatsen in de provincie. 

Omroep Gelderland is niet de enige regionale omroep die deze weken de studio heeft ‘ verplaatst’ naar brinken en marktpleinen. ‘Dat je zichtbaar bent, is goed, want je bent er voor de burgers’, zegt Leo Hauben, hoofdredacteur van L1. Tien jaar geleden, zegt Hauben, ging de Limburgse omroep in juni, juli en augustus nog ‘zo goed als op slot’, gelijk de landelijke publieke zenders. ‘Dat was niet zo slim, want wij hebben dezelfde doelgroep als Nederland 1 en 2. Als hun concurrentiekracht ‘s zomers afneemt doordat zij veel herhalen, is dat een uitgelezen moment om kijkers bij hen weg te lokken.’

Oneindige kluwen

Het is een van de redenen waarom Omroep Gelderland stevig uitpakt in Culemborg, Epe, Elst en al die andere halteplaatsen van de zomertour waar een oneindige kluwen televisiekabels wordt uitgerold omdat er live televisie wordt gemaakt met drie vaste camera’s en één bewegende. Ter vergelijking: andere regionale omroepen nemen hun zomertour met één, hooguit twee camera’s op. En hoeven ook geen circus met viercamerawagens op pad te sturen.

In Culemborg mogen belangstellenden een kijkje in de grote regiewagen nemen. Pr-medewerkers van Omroep Gelderland geven uitleg. ‘Klantenbinding’, zegt Ton Mallo. ‘De gezichten van onze omroep, die je alleen van tv kent, staan plots op een meter afstand van je. Die mag je aanraken. Mensen vinden dat geweldig. Maar veel meer dan op onszelf willen wij de blik richten op Gelderland. Mensen in Arnhem en Nijmegen weten alles van verre oorden, maar niets van Elburg en Zaltbommel en hun prachtige omgeving . Dat laten wij zien, ook voor vakantiegangers op de campings.’

Door de spreiding van de schoolvakanties gaat volgens Mallo het argument niet meer op dat radio en televisie ‘s zomers voor lege huiskamers wordt gemaakt. Het karakter van de uitzendingen is daarbij ook van belang. Dat mag zeker niet te zwaar zijn. Als de bekende Culemborgse klokkenluider Fred Spijkers de Markt komt opgefietst, wordt dan ook besloten hem de microfoon niét voor te houden. Overigens geheel met zijn instemming.

Een andere bekende Culemborger, Hans Kraaij sr, wordt wel opgetrommeld. Omdat dat goed is voor de kijkcijfers probeert Omroep Gelderland elke dag een in de omgeving woonachtige bekende Nederlander aan de interviewtafel te laten aanschuiven. Als die niet voorhanden is, zoals in Wijchen, dan is de Drentse zanger Jannes ook goed.

Andere keuzes

RTV Oost maakt voor zijn zomertour andere keuzes. Op de Gedempte Haven in Hardenberg interviewt presentator Bert Eeftink niet de lokale helden Edwin Evers, Erik Hulzebosch of Leo de Haas , maar Gerrit Pullen: een man in boerenkiel en op klompen. Op de zomertour van RTV Oost langs 65 plaatsen in Overijssel staat de ‘gewone man’ centraal. ‘Artiesten leiden de aandacht weer af’, licht programmaleider Marcel Oude Wesselink toe.

‘Kleine dingetjes die je nooit in het nieuws ziet, worden hier uitgelicht’, vertelt radioverslaggever Jaap Even, die vanwege de hitte een korte broek en sandalen aan heeft. Dadelijk vertrekt hij naar een camping om een impressie te maken van een kinderbingo. ‘Beter kun je het niet hebben, radiofonisch’, zegt hij opgetogen, eraan toevoegend: ‘We zijn er voor iedereen in Overijssel.’

Wethouders en andere hotemetoten zijn morgen weer aan de beurt, als hij - uiteraard wel in pak - het harde nieuws doet en anderen de zomertour. ‘Je ziet de regio echt letterlijk in beeld, dat is de kracht van het programma’, meent televisiecollega Mark Bakker. Een kalfskeuring in het gehucht Broekland, normaliter geen nieuws, is dat nu wel. Idem dito het onderdeel Op de koffie, waarbij wordt aangebeld bij willekeurige huizen.

Prijzen winnen

Een zomertour zou geen zomertour zijn als er voor het publiek geen prijzen waren te winnen zoals een RTV Oost-badhanddoek. Maar daarvoor moet de zender op de afstandbediening thuis wel op plaats 11 staan. Aan de zomertour, zowel in Overijssel als Gelderland, zit ook een politiek verhaal. ‘Op de digitale kabel zitten we weggestopt op plek 981, waardoor ons bereik terugloopt’, zegt Oude Wesselink. ‘Eerst zaten we nog op plek 23, in het voorste rijtje, maar de kabelmaatschappijen plaatsen daar liever hun eigen etalagekanaal.’

De landelijke politiek oefent inmiddels druk uit op de kabelbedrijven om de regionale omroepen een betere positie op de kabel te geven. ‘Doordat wij op de digitale kabel niet in het zaprijtje zitten’, zegt Ton Mallo van Omroep Gelderland, ‘moeten wij nadrukkelijk laten zien dat we er zijn. Dat doen we met posters in busabri’s en nu dus ook met de Zomer in Gelderland-karavaan.’

Ondanks de onaantrekkelijke plek op de kabel scoren regionale omroepen een beduidend hoger marktaandeel dan menig landelijke zender. ‘Zeker, we worden goed bekeken, maar we moeten wel scherp blijven’, zegt Wiebe Klijnstra, eindredacteur van Rondje Noord, de zomertour van RTV Noord die voor de veertiende keer wordt gehouden. Niet alleen met als doel zichtbaar te zijn voor de Groningers. Rondje Noord heeft misschien wel een belangrijker oogmerk: de 35 plus-doelgroep interesseren die ondervertegenwoordigd is bij kijkers van regionale omroepen. ‘Rondje Noord is elk jaar anders. We hebben het per boot gedaan, per vrachtwagen. Ons publiek vernieuwt, dus wij ook.’

Sjak Jansen